BizLIVE - VNPT, Mobifone hay SCIC là ba trong số những doanh nghiệp nhà nước đang kẹt hàng trăm tỷ đồng vốn tại các nhà băng. Mặc dù liên tục cố gắng thoái vốn, nhưng cho tới nay, những nỗ lực này vẫn chưa thành công.
Cổ phiếu ngân hàng hồi phục, cơ hội cho “ông lớn” thoát hàng?
Ảnh minh họa.
“Ông lớn” kẹt vốn ở nhà băng!
Từ năm 2012, Chính phủ đã có yêu cầu các doanh nghiệp nhà nước thoái vốn khỏi ngân hàng, cùng thời điểm với yêu cầu tái cấu trúc hệ thống ngân hàng. Mặc dù chịu nhiều sức ép, nhưng từ đó cho đến nay, tình hình thoái vốn của một số doanh nghiệp vẫn chưa có nhiều tiến triển.
Trường hợp của Tập đoàn Bưu chính viễn thông Việt Nam (VNPT) tại Ngân hàng TMCP Hàng Hải Việt Nam (Maritime Bank - MSB) là một ví dụ điển hình.
Hồi đầu tháng 2 năm nay, VNPT thông báo đấu giá gần 71,6 triệu cổ phần MSB, tương đương hơn 6% vốn ngân hàng với giá khởi điểm là 11.900 đồng/cổ phần. Tuy nhiên, tới đầu tháng 3, HNX đã thông báo huỷ buổi đấu giá do hết thời hạn đăng ký và đặt cọc không có nhà đầu tư nào đăng ký tham gia.
Trước đó, vào tháng 11/2015, VNPT cũng đã công bố bán đấu giá lượng cổ phần Maritime Bank trên với cùng mức giá khởi điểm 11.700 đồng/cổ phiếu nhưng chỉ có 1 nhà đầu tư đăng ký tham dự nên cuộc đấu giá không đủ điều kiện để tổ chức. 
Tổng Công ty Đầu tư và Kinh doanh vốn Nhà nước (SCIC) cũng gặp tình trạng tương tự khi cố “thoát hàng” MSB. Cụ thể, ngày 26/10/2016, SCIC đã thất bại trong việc tổ chức đấu giá bán trọn lô hơn 2,4 triệu cổ phiếu MSB với giá bán khởi điểm 11.700 đồng/cổ phiếu.
Đến ngày 26/12, SCIC tiếp tục tổ chức đấu giá nhưng đã hạ giá cổ phiếu xuống 10.600 đồng mức khởi điểm nhưng cũng chẳng có người mua.
Cùng với đó, Mobifone cũng là một trong những doanh nghiệp nhà nước đang kẹt vốn khá lớn ở ngân hàng.
Hồi tháng 4/2016, “ông lớn” viễn thông đăng ký đấu giá cùng lúc hai khoản đầu tư bao gồm 33,4 triệu cổ phần của Ngân hàng TMCP Đông Nam Á (SeABank) và 14,3 triệu cổ phần của Ngân hàng TMCP Tiên Phong (TPBank) với giá khởi điểm lần lượt là 9.600 đồng và 8.900 đồng mỗi cổ phần, thấp hơn mệnh giá 10.000 mỗi cổ phần.
Tuy nhiên khi hết thời hạn đăng ký, phiên đấu giá cổ phần của SeABank phải hủy, còn lượng bán ra với cổ phiếu TPBank đạt 60% khối lượng đăng ký.
Tại ĐHĐCĐ thường niên năm 2017 tổ chức hồi tháng 4 của TPBank, ông Phan Tuấn Anh, đại diện Mobifone cho biết, sẽ tiếp tục kế hoạch thoái vốn khỏi ngân hàng, dự kiến sẽ hoàn thành trong năm nay.
Hồi cuối năm 2015, Công ty TNHH Mua bán nợ Việt Nam (DATC) đã thông báo đấu giá 26.660 cổ phần sở hữu tại Ngân hàng TMCP Phương Đông (OCB) và 24.662 cổ phần tại Ngân hàng TMCP Sài Gòn (SCB). Mặc dù đưa ra mức giá chưa tới 5.000 đồng/cổ phần nhưng DATC cũng không thể đẩy hàng đi do không có nhà đầu tư nào đăng ký tham gia đấu giá.
“Sóng” cổ phiếu ngân hàng, thoát hàng có dễ?
Có lẽ đã lâu lắm rồi cổ đông ngân hàng mới lại có dịp hân hoan như thời gian gần đây khi sắc xanh liên tục xuất hiện trên bảng điện tử.
Một trong những cổ phiếu ngân hàng có sự biến động lớn nhất là NVB. Sau một thời gian dài giao dịch dưới mệnh giá và từng về mức đáy 4.200 đồng/cổ phiếu hồi tháng 1/2017, cổ phiếu NVB đã có những phiên bật tăng ngoạn mục và vọt lên trên mệnh giá, đạt 10.400 đồng/cổ phiếu hôm 20/6.  
Dù đà tăng sau đó đã bị hãm lại, hiện cổ phiếu NVB vẫn tăng 64% so với đầu năm, quanh mức 7.700 đồng/cổ phiếu.
Tương tự, cổ phiếu SHB cũng có sự lội ngược dòng ngoạn mục với việc tăng gần 60% trong vòng 6 tháng qua, từ mức 4.700 đồng/cổ phiếu lên 7.500 đồng/cổ phiếu. Chỉ tính riêng trong quý II, cổ phiếu này cũng đã tăng gần 32% giá trị.
Tính từ đầu năm tới nay, cổ phiếu ACB của Ngân hàng TMCP Á Châu cũng đã tăng gần 40%, từ mức 18.600 đồng lên 26.000 đồng/cổ phiếu.
Trong khi đó, những cái tên như MBB, EIB hay STB cũng là những cổ phiếu đáng chú ý khi có mức tăng từ 25% đến 35% từ đầu năm tới nay.
Theo nhận định của một số chuyên gia chứng khoán, một trong những tác động tích cực nhất lên giá cổ phiếu trong thời gian qua chính là Nghị quyết về xử lý nợ xấu của các TCTD.
Với việc Nghị quyết được thông qua, nợ xấu của các nhà băng được kỳ vọng sẽ được giải quyết nhanh chóng, triệt để hơn, từ đó sẽ tác động tích cực đến kết quả kinh doanh của các ngân hàng trong tương lai.
Và dù “sóng” đã có phần chững lại sau khi Nghị quyết chính thức được công bố thông qua hôm 21/6, nhưng đến thời điểm hiện tại, giá cổ phiếu phần lớn của các ngân hàng đều có mức tăng khá mạnh so với thời điểm đầu năm.
Quay trở lại với vấn đề thoái vốn, liệu giá cổ phiếu ngành tăng đột biến trong thời gian qua có giúp các ông lớn có thể bán cổ phần dễ dàng hơn? Theo một số chuyên gia trong lĩnh vực chứng khoán, dù cổ phiếu ngân hàng có những chuyển biến tích cực nhưng nhóm này lại có sự phân hoá mạnh khi nhóm cổ phiếu thuộc top trên đã niêm yết, thanh khoản tốt trong khi phần lớn các cổ phiếu đang bị “kẹt hàng” lại nằm trên sàn OTC, thanh khoản rất thấp.
Trong khi đó, do chưa lên sàn chính thức, nên sự thiếu vắng thông tin liên quan đến kết quả kinh doanh, nợ xấu, trích lập dự phòng của nhà băng cũng là một trong những nguyên nhân khiến nhà đầu tư còn e dè với những cổ phiếu này.
Tuy vậy, nhiều chuyên gia cũng kỳ vọng, với việc Nghị quyết xử lý nợ xấu được thông qua, cùng với sự đốc thúc mạnh mẽ từ phía Chính Phủ, NHNN, buộc tất cả các nhà băng phải niêm yết sẽ giúp cho các doanh nghiệp dễ dàng thoái vốn hơn trong một tương lai không xa.

TRẦN THÚY