BizLIVE - Thông tin Thủ tướng cho phép xuất khẩu gạo trở lại là tin vui với thị trường, tuy nhiên giá gạo trong mấy ngày nay đang có dấu hiệu giảm, nhu cầu thu mua vẫn yếu, khiến nhiều nông dân không khỏi lo lắng.
Canh cánh nỗi lo sụt giảm giá lúa
Nhiều nông dân lo lắng khi giá lúa giảm ở thời điểm lúa Đông Xuân muộn đang cận ngày thu hoạch. Ảnh minh họa - Nguồn: Báo Sóc Trăng

Nông dân Nguyễn Văn Hòa, ở thị xã Tân Châu, tỉnh An Giang cho biết, vụ lúa Đông Xuân 2019-2020, ông có làm vài hecta lúa OM 9582, thấy giá lúa trên thị trường đang tốt ông rất vui và nghĩ vụ lúa này vừa trúng mùa lại trúng giá.

“Ngày 24/3 có tin Chính phủ cho tạm dừng xuất khẩu gạo tôi rất lo, nhưng sau đó thấy giá lúa chỉ giảm nhẹ nên an tâm, hy vọng đến khi lúa nhà thu hoạch Chính phủ cho xuất khẩu lại thì giá lúa sẽ tăng, nhưng không ngờ cứ tụt hoài! Đến ngày 11/4, tôi chốt bán giá 5.600đ/kg, như vậy vẫn còn may vì những người bán sau tôi chỉ còn 5.400đ/kg”, ông Hoà cho biết.

Những ngày cuối tháng 3, lúa OM 9582, OM 6976… được bán ra từ 5.900 - 6.000 đ/kg, sau đó có giảm nhẹ và đến ngày 11/4 là 5.600 đồng/kg, đến ngày 15/4 là 5.400 đồng/kg.

Canh cánh nỗi lo rớt giá

Tâm trạng của ông Hòa cũng như hầu hết nông dân trồng lúa ở Đồng bằng sông Cửu Long, sau gần 4 tháng bám ruộng đầu tư cho cây lúa, được mùa, thấy được giá so với mọi năm nhưng vẫn canh cánh nỗi lo rớt giá.

Hiện tượng doanh nghiệp trúng thầu gạo dự trữ nhà nước nhưng lại không chịu ký hợp đồng giao gạo, tổng cục dữ trữ gặp khó khăn trong công tác thu mua không đảm bảo lượng gạo dự trữ an ninh lương thực. Trước tình cảnh này việc xác định lượng gạo có thể xuất khẩu là rất khó khăn. Áp lực thực tế lại dồn lên người nông dân.

Ông Lê Văn Nưng, Phó chủ tịch UBND tỉnh An Giang cho biết, diện tích xuống giống lúa, nếp vụ Đông Xuân 2019-2020 của tỉnh ước đạt 229.420ha, sản lượng ước đạt trên 1,68 triệu tấn, đã thu hoạch được khoảng 70% diện tích. Tỉnh đang chỉ đạo tăng cường sản xuất lúa vụ Hè Thu và Thu Đông, do nhận định đây cũng là cơ hội để phát triển sản xuất lúa gạo trước tác động của dịch bệnh. Quý I/2020, xuất khẩu gạo của tỉnh đạt 127.540 tấn, với 64,52 triệu USD, so với cùng kỳ tăng 2,03% về lượng và tăng 1,29% về kim ngạch. Nhu cầu cần xuất trong các tháng tiếp khoảng 334.536 tấn gạo.

“Do tác động của dịch bệnh, xuất khẩu các mặt hàng chủ lực đều bị ảnh hưởng, riêng xuất khẩu gạo lại là điểm sáng, giúp bù đắp sự sụt giảm các ngành hàng khác. Trong khi đó, lúa đã được sản xuất, doanh nghiệp đã tìm được thị trường và ký hợp đồng với giá tốt, giúp nông dân bán lúa giá cao. Do vậy, An Giang vừa gửi kiến nghị Thủ tướng cho phép doanh nghiệp tiếp tục xuất khẩu gạo, trong đó ưu tiên xuất khẩu sớm lượng gạo đã và đang làm thủ tục khai báo hải quan, tồn đọng tại cảng và lượng gạo đã có hợp đồng đến tháng 5”, ông Nưng cho biết.

Ông Nưng cho biết thêm, khi Chính phủ quyết định và các bộ, ngành xử lý ổn việc này, người dân, doanh nghiệp, chính quyền địa phương sẽ chủ động trong sản xuất kinh doanh và điều hành quản lý, cũng như có những giải pháp phù hợp khi hạn chế xuất khẩu không làm ảnh hưởng đến thu nhập, đời sống nông dân, không phá vỡ liên kết sản xuất tiêu thụ lúa gạo giữa nông dân và doanh nghiệp. Đây cũng chính là vấn đề quan trọng nhất trong phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh nông nghiệp như An Giang.

Nhiều nước muốn mua gạo Việt Nam

Theo Hiệp hội lương thực Việt Nam, hiện gạo Thái Lan loại 5% tấm từ 570 – 574 USD/tấn, gạo 25% tấm giá 520 -524 USD/tấn. Gạo Ấn Độ và gạo Việt Nam không có giá do ngừng giao dịch từ ngày 24/3 đến nay. Gạo Pakistan loại 5% tấm giá 448 – 452 USD/tấn, gạo 25% tấm giá 393 – 397 USD/tấn. Gạo Myanmar gạo 5% tấm giá 448 – 452 USD/tấn.

Theo một doanh nghiệp tại TP.HCM, các nước như Philippines, Malaysia, Bangladesh đang muốn mua thêm gạo Việt Nam vì giá gạo Thái Lan đang khá cao.

Chính phủ Philipines đã chi 8 tỷ peso để mua thêm 300 ngàn tấn gạo, quy giá nhập khẩu về tới kho Philippines chưa thuế là 26.666 peso/tấn tương đương 525 USD/tấn (CIF), nếu Việt Nam không ký bán hết 300 ngàn gạo này cho Philippines, có thể Myanmar tham gia.

Các thương nhân Philippines đang hỏi mua rất nhiều gạo ĐT 8 và OM 5451 vụ Đông Xuân 2019-2020, giao hàng trong tháng 5, tháng 6/2020, giá cao. Một số doanh nghiệp xuất khẩu đặt hàng gạo ĐT 8 loại 5% tấm mức 11.200 đ/kg và gạo OM 5451 loại 5% tấm giá 11.000 đ/kg, không bao bì, cập mạn TP.HCM để giao hàng thương mại Philippines.

Theo ông Trần Tuấn Kiệt, Phó tổng giám đốc Công ty TNHH Thương mại - Dịch vụ - Xuất nhập khẩu Dung Nam, Đại diện Ban giám đốc Chi nhánh Đồng Tháp, một số tỉnh Đồng bằng sông Cửu Long và Miền Trung - Tây Nguyên đang thu hoạch lúa Đông Xuân muộn. Dự kiến, đầu tháng 6, khu vực Đồng bằng sông Cửu Long sẽ thu hoạch lúa Hè Thu sớm. Nếu tình hình sớm ổn định, bao gồm cả dịch bệnh Covid-19 qua đi sớm, hy vọng trong tháng tới Chính phủ cho xuất khẩu gạo lại bình thường để các doanh nghiệp có kế hoạch mua lúa giúp bà con.

Ngày 15/4, Phó Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ (VPCP) Mai Thị Thu Vân vừa ký công văn số 2953/VPCP-KTHT gửi Bộ Công Thương về việc xuất khẩu gạo.

VPCP cho biết, đã nhận được văn bản số 1739/UNND-KTT, ngày 3/4/2020 của UBND tỉnh Long An, và văn bản số 13/ĐĐBQH, ngày 5/4/2020 của đoàn đại biểu quốc hội tỉnh An Giang báo cáo Thủ tướng Chính phủ về việc xuất khẩu gạo.

Để thực hiện ý kiến chỉ đạo của Thủ tướng tại văn bản số 2827/VPCP-KTTH ngày 10/4/2020, về việc xuất khẩu gạo trong bối cảnh dịch bệnh và hạn hán, xâm nhập mặn.

VPCP đề nghị Bộ Công Thương nghiên cứu tổng hợp ý kiến của UBND các tỉnh Long An, An Giang và đoàn đại biểu Quốc Hội An Giang tại các văn bản nêu trên báo cáo tình hình xuất khẩu gạo tháng 4, và đề xuất phương án điều hành xuất khẩu gạo tháng 5/2020.

QUANG TRÍ